İskilipli Âtıf Hoca, 1875 yılında İskilip’te doğdu. İlkokulu ve medreseyi İskilip’te tamamladı. Daha sonra İstanbul’a giderek medreselerde eğitim gördü. 1908 yılında II. Meşrutiyet’in ilanından sonra İskilip’e döndü ve burada öğretmenlik ve müderrislik yaptı. Peki, İskilipli Âtıf hoca neden asıldı, neden idam edildi?
İskilipli Âtıf Hoca Neden Asıldı, Neden İdam Edildi?
İskilipli Âtıf Hoca, Milli Mücadele’ye aktif olarak katıldı. Vaazlarında ve yazılarında Milli Mücadele’yi destekledi. 1923 yılında Ankara’da düzenlenen İstiklâl Mahkemeleri’nde yargılandı ve vatan hainliği ile suçlandı.
İskilipli Âtıf Hoca’nın idamına gerekçe olarak gösterilen nedenler:
- Teâlî-i İslâm Cemiyeti üyeliği: İskilipli Âtıf Hoca, Teâlî-i İslâm Cemiyeti’nin kurucu üyelerinden biriydi. Bu cemiyet, Milli Mücadele’ye karşı çıkan bir cemiyet olarak görülüyordu.
- “Frenk Mukallitliği Reddiyesi” adlı eseri: İskilipli Âtıf Hoca’nın “Frenk Mukallitliği Reddiyesi” adlı eseri, Batılılaşmaya karşı çıkan bir eser olarak yorumlandı.
- Vaazlarında Milli Mücadele’ye karşı söylemler: İskilipli Âtıf Hoca’nın bazı vaazlarında Milli Mücadele’ye karşı söylemlerde bulunduğu iddia edildi.
İskilipli Âtıf Hoca’nın idamına ilişkin tartışmalar:
İskilipli Âtıf Hoca’nın idamı, o dönemden beri tartışma konusu olmaya devam ediyor. Bazıları, İskilipli Âtıf Hoca’nın vatan haini olduğunu ve idamının haklı olduğunu savunurken, bazıları ise İskilipli Âtıf Hoca’nın bir fikir adamı olduğunu ve idamının siyasi bir cinayet olduğunu savunuyor.
Sonuç:
İskilipli Âtıf Hoca, 4 Şubat 1926 tarihinde Ankara’da idam edildi.